Miód: rodzaje i właściwości lecznicze

Miód: rodzaje i właściwości lecznicze [1]
Miód: rodzaje i właściwości lecznicze [2]
Miód: rodzaje i właściwości lecznicze [3]
Miód: rodzaje i właściwości lecznicze [4]
Miód: rodzaje i właściwości lecznicze [5]

Moda na zdrowy tryb życia przeżywa prawdziwy rozkwit. Jednym z filarów, na których opiera się zdrowie, jest bezsprzecznie dieta. Spożywane pokarmy, ich rodzaj, ilość i jakość mają kluczowy wpływ na kondycję fizyczną i psychiczną każdego człowieka. W natłoku niekonwencjonalnych specyfików, wyszukanych diet i egzotycznych potraw, warto pamiętać o dobrze znanych i cenionych od zawsze produktach. Jednym z nich będzie z całą pewnością miód, posiadający niezwykle bogaty skład i wykazujący wręcz cudowne właściwości zdrowotne.

Miód jest produktem wytwarzanym przez pszczoły, z nektaru roślin lub z wydzielin owadów, które wysysają soki z żywych części roślin.

Ludzkość zna miód i jego niezwykłe walory od wieków. Już w starożytności ceniono go zarówno za zdrowotne właściwości, źródło wigoru i energii.

W skład miodu wchodzą przede wszystkim cukry proste (fruktoza i glukoza), minerały, białka, enzymy, barwniki (decydują o barwie), kwasy organiczne (mają decydujący wpływ na smak), olejki eteryczne (nadają zapach), witaminy oraz pyłek.

Miód może występować w postaci płynnej lub skrystalizowanej. Płynny miód zwany jest patoką, natomiast w postaci skrystalizowanej określany jest mianem krupcu.

Kolor miodu jest związany z jego zapachem i smakiem. Miody jasne są delikatniejsze, podczas gdy miody ciemniejsze mają ostry i bardziej wyraźny smak oraz zapach.

Wyróżniamy dwa główne rodzaje miodu: miód nektarowy oraz miód spadziowy.

Rodzaje miodów nektarowych

Miód nektarowy, zwany inaczej kwiatowym, jest wytwarzany z nektaru zbieranego przez pszczoły. Aby powstał 1 kg miodu, pszczoły muszą zebrać nektar z około 4 milionów kwiatów, a w trakcie jednego przelotu, pojedyncza pszczoła odwiedza do 100 kwiatów. W ramach ciekawostki można dodać również, że do wyprodukowania 1 kg miodu, pszczoły potrzebują 3 kg nektaru.

Miód akacjowy

Akacja

Świeży, płynny miód akacjowy ma stosunkowo jasną barwę. Na tle innych rodzajów miodów cechuje go stosunkowo słabe działanie antybiotyczne.

Miód akacjowy jest polecany w leczeniu zaburzeń układu pokarmowego, a w szczególności:

  • nadkwasoty żołądka,
  • stanów skurczowych jelit,
  • wrzodów żołądka i dwunastnicy,
  • zapalenia błony śluzowej jelita cienkiego i grubego.

Miód akacjowy działa kojąco na nerwy i jest szczególnie polecany jako dodatek do herbaty z melisy. Wysoka zawartość fruktozy w przypadku miodu akacjowego jest przeciwwskazaniem do stosowania go przez osoby cierpiące na cukrzycę.

Miód faceliowy

Facelia

Miód pozyskiwany z kwiatów facelii, zwanej przez pszczelarzy "królową miododajnych roślin". Posiada jasną, żółtą barwę, niekiedy z lekkim zielonkawym odcieniem. Charakteryzuje się bardzo delikatnym smakiem z subtelną, kwaskową nutą. Klasyczny smak miodu uzupełnia przyjemny, kwiatowy aromat. W postaci skrystalizowanej przybiera barwę kremową.

Miód faceliowy jest polecany w przypadku takich schorzeń jak:

  • przeziębienie, schorzenia górnych dróg oddechowych,
  • nieżyt żołądka,
  • astma oskrzelowa.

Miód faceliowy wykazuje również bardzo pozytywny wpływ na wątrobę. Dodatkowo należy również wspomnieć o tym, że miód faceliowy jest skuteczny w ograniczaniu szkodliwego działania używek takich jak papierosy czy alkohol.

Miód gryczany

Gryka

Miód o ciemnej barwie i ostrym, charakterystycznym zapachu i smaku. Ze względu na lekko piekący smak nie jest on szczególnie polecany dla dzieci. O wyjątkowości miodu gryczanego decyduje obecność niespotykanej w przypadku innych miodów rutyny, która wzmacnia i oczyszcza naczynia krwionośne. Związek ten posiada również bardzo silne właściwości antyoksydacyjne.

Poleca się stosować miód gryczany jako zdrowy zamiennik cukru, do słodzenia herbaty, czy owsianki.

Miód gryczany stosuje się w profilaktyce i leczeniu schorzeń układu krążenia, przede wszystkim miażdżycy.

Miód gryczany jest również popularny w diecie sportowców, gdyż zawarta w nim rutyna przyspiesza leczenie urazów wewnętrznych.

Miód koniczynowy

Koniczyna

Jest wytwarzany z nektaru koniczyny białej oraz czerwonej. Posiada łagodny, lekko kwaskowy smak. Jest również bardzo aromatyczny. Miód koniczynowy krystalizuje bardzo wolno, w stanie płynnym ma jasnożółtą barwę.

Miód koniczynowy jest polecany na dolegliwości układu pokarmowego i moczowego, w takich dolegliwościach jak:

  • biegunki,
  • zatrzymanie moczu (miód koniczynowy ma silne działanie moczopędne).

Dodatkowo, miód z nektaru koniczyny wykazuje działanie wykrztuśne, napotne, przez co jego spożywanie jest zalecane w przypadku zapalenia oskrzeli.

Wysoka zawartość fruktozy jest natomiast wskazaniem do spożywania miodu koniczynowego przez osoby chore na cukrzycę.

Miód lipowy

Lipa

Barwa miodu lipowego zawiera się w przedziale od jasnożółtej aż po bursztynową. Może również dodatkowo posiadać zielonkawy odcień. W zapachu wyczuwalne są aromaty charakterystyczne dla kwiatów lipy. Miód lipowy posiada wyraźny, pikantny smak, niekiedy z wyczuwalną goryczką.

Miód lipowy posiada bardzo silne działanie antybakteryjne, dzięki czemu jest niezwykle skuteczny w leczeniu schorzeń górnych dróg oddechowych, m. in.:

  • przeziębienie i grypa,
  • anginana,
  • zapalenie zatok nosowych.

Ponadto miód lipowy jest pomocny w leczeniu schorzeń dróg moczowych, a także w łagodzeniu objawów nerwic.

Miód malinowy

Malina

Słodki, jasnożółty miód o charakterystycznym smaku i zapachu malin. Podobnie jak i maliny i przetwory z malin, miód malinowy jest polecany w leczeniu przeziębień i chorób górnych dróg oddechowych, a ze względu na działanie napotne, dobrze radzi sobie z gorączką. Ponadto jest polecany w przypadku:

  • nieżytu żołądka i jelit,
  • niedokrwistości,
  • profilaktyki miażdżycy.

Miód malinowy dobrze jest spożywać szczególnie w okresie jesienno-zimowym, gdzie jego przyjemny smak poprawia samopoczucie nawet w wyjątkowo chłodne i ponure dni.

Miód manuka

Manuka

Ten pochodzący z Nowej Zelandii miód to niezwykły rarytas. Uzyskuję się go krzewów manuka, zwanych także dzrewami herbacianymi. Już na początku należy uprzedzić, że jest to wyjątkowo drogi produkt, a jego cena może wynosić nawet od 500 do 800 złotych za kilogram.

O wyjątkowości miodu manuka decyduje wysoka zawartość methylglyoxalu, związku odpowiedzialnego za antybakteryjne i przeciwutleniające właściwości. Methylglyoxal, w skrócie MGO, jest obecny we wszystkich miodach, w ilości do ok. 10 mg/kg.

W przypadku miodu manuka zawartość MGO może wynosić nawet 1000 mg/kg. W zależności od zawartości MGO wyróżnia się następujące typy miodu manuka dostępne na rynku:

  • MGO 30+ (minimum 30 mg methylglyoxalu na 1 kg miodu),
  • MGO 100+ (minimum 100 mg methylglyoxalu na 1 kg miodu),
  • MGO 250+ (minimum 250 mg methylglyoxalu na 1 kg miodu),
  • MGO 400+ (minimum 400 mg methylglyoxalu na 1 kg miodu),
  • MGO 550+ (minimum 5500 mg methylglyoxalu na 1 kg miodu).

Zawartość MGO w miodzie ma bezpośrednie przełożenie na jego cenę.

Miód manuka posiada niezwykłe właściwości terapeutyczne i jest polecany jako środek poprawiający odporność i pozwalający na zachowanie dobrego zdrowia. Dodatkowo miody manuka o największej zawartości MGO są szczególnie polecane w przypadku:

  • przewlekłych, trudnych do wyleczenia infekcji,
  • schorzeń skóry,
  • trudno gojących się ran,
  • dolegliwości ze strony układu pokarmowego (np.wrzody żołądka, zespół jelita drażliwego).

W przeciwieństwie do pozostałych miodów, miód manuka nie powinien być rozcieńczany. Zalecane jest jego bezpośrednie spożywanie, a preferowana dawka to 2-3 łyżeczki dziennie, najlepiej z samego rana i wieczorem.

Miód mniszkowy

Mniszek

Miód o jasnożółtej barwie, bardzo podatny na krystalizację.

Stosowanie miodów mniszkowych jest polecane w przypadku dolegliwości układu pokarmowego, w tym:

  • schorzeniach jelit,
  • chorobach wątroby i dróg żółciowych,
  • problemach z trawieniem.

Ponadto spożywanie miodu mniszkowego jest zalecane przy chorobach o podłożu reumatycznym oraz niedokrwistości.

Miód nawłociowy

Nawłoć

Miód o charakterystycznym, kwaśno-słodkim smaku, szczególnie preferowanym przez dzieci.
Wykazuje bardzo silne działanie antybiotyczne.

Stosowanie miodu nawłociowego zaleca się w przypadku schorzeń układu moczowo-płciowego, takich jak:

  • schorzenia dróg moczowych,
  • zapalenie pęcherza moczowego,
  • choroby prostaty,
  • kamica nerkowa.

Ponadto miód nawłociowy będzie dobrym wyborem w przypadku zapalenia jelit.

Miód nostrzykowy

Naostrzyk

Miód o bardzo jasnej barwie i charakterystycznym zapachu wanilii. Gdy skrystalizuje staje się jeszcze jaśniejszy.

Ze względu na zawartość kumaryny, miód nostrzykowy obniża ciśnienie krwi, działa uspokajająco i nasennie.

Miód nostrzykowy jest polecany w przypadku takich dolegliwości jak:

  • schorzenia serca, a w szczególności nerwicy serca,
  • zakrzepowe zapalenie żył,
  • zakrzepica naczyń wieńcowych,
  • choroba wieńcowa.

Miód nostrzykowy obniża ciśnienie i krzepliwość krwi. Jest polecany również osobom cierpiącym na bezsenność.

Miód rzepakowy

Rzepak

Płynny miód rzepakowy posiada bardzo jasną barwę, a bywa wręcz praktycznie bezbarwny. Jest również bardzo podatny na krystalizację. Zyskuje wtedy biały lub kremowy kolor. Miód ten charakteryzuje się słabo wyczuwalnym zapachem kwiatów rzepaku.

Miód rzepakowy stosuje się szeroko w schorzeniach układu pokarmowego takich jak:

  • schorzenia wątroby i trzustki,
  • choroby nerek,
  • wrzody żołądka i dwunastnicy.

Oraz w problemach z układem krążenia:

  • niewydolność mięśnia sercowego,
  • dusznica sercowa,
  • miażdżyca,
  • nadciśnienie tętnicze.

Miód rzepakowy przyspiesza również gojenie się ran. Może być też stosowany na oparzenia, zapobiegając powstawaniu pęcherzy.

Miód słonecznikowy

Słonecznik

Stosunkowo rzadko spotykany w Polsce gatunek miodu. Wśród charakterystycznych cech miodu słonecznikowego wymienić należy to, że po skrystalizowaniu (co swoją drogą zachodzi bardzo szybko), miód ten jest nadal dosyć miękki. W smaku miodu słonecznikowego można odnaleźć wyraźną kwasowość.

Miód słonecznikowy poleca się osobom cierpiącym na schorzenia układu krwionośnego oraz pokarmowego, ze szczególnym uwzględnieniem dolegliwości wątroby.

Miód wielokwiatowy

Kwiaty

Miód wytwarzany z nektarów pochodzących od bardzo różnych gatunków roślin miododajnych. Wystarczy wyobrazić sobie ukwiecone łąki, pachnące sady i bezkresne pola, aby zrozumieć jakie bogactwo smaków i aromatów zawarte są w miodzie wielokwiatowym.

Wygląd i smak miodów wielokwiatowych jest zależny od pory roku, w której pszczoły zbierały nektar. Nektar z kwiatów wiosennych daje miód o jaśniejszej barwie i delikatniejszym smaku, podczas gdy miód z nektaru zebranego latem jest ciemniejszy i ma wyraźniejszy smak.

Miód wielokwiatowy, ze względu na swój stosunkowo łagodny smak jest polecany szczególnie dzieciom, zwłaszcza w okresie zwiększonej zapadalności na przeziębienia i choroby dolnych dróg oddechowych. Miód wielokwiatowy jest polecany w przypadku:

  • chorób wątroby oraz schorzeń pęcherza żółciowego,
  • schorzeń mięśnia sercowego (ze względu na dużą ilość łatwo przyswajalnych cukrów).

Bardzo cenną cechą miodu wielokwiatowego, ze względu na różnorodność pyłków kwiatowych, które wchodzą w jego skład, jest działanie uodparniające i osłabiające objawy alergii u osób uczulonych na pyłki.

Miód wrzosowy

Wrzosy

Jedna z najbardziej szlachetnych odmian wśród miodów nektarowych. Posiada charakterystyczny, brunatno-czerwony kolor. Jako jedyny miód nie jest płynny i nawet świeżo zebrany przypomina galaretę. Po skrystalizowaniu staje się jeszcze ciemniejszy. Podobnie jak miód spadziowy, nie jest zbyt słodki.

Spożywanie miodu wrzosowego jest korzystne w przypadku takich schorzeń jak:

  • choroby dróg moczowych,
  • schorzenia prostaty,
  • kamica nerkowa,
  • zapalenie jelit.

Dodatkowo, o miodzie wrzosowym warto pamiętać w przypadku występowania biegunek.

Rodzaje miodów spadziowych

Spadź jest substancją produkowaną przez mszyce oraz czerwce, które żerują na liściach drzew iglastych i liściastych. Sok z liści, pędów i igieł trafia do układu pokarmowego owadów, gdzie jest filtrowany. Owady nie przyswajają nadmiaru cukru, który następnie wydzielają w postaci słodkiego, lepkiego płynu. Co ważne, nie są to odchody, a wydzieliny.

Wyróżniamy dwa podstawowe rodzaje miodów spadziowych: miód ze spadzi iglastej oraz ze spadzi liściastej. Różnią się one między sobą zarówno barwą, zapachem, jak i podatnością na krystalizację.

Miody spadziowe są wyraźnie gęstsze od miodów nektarowych, mają ciemniejszą barwę oraz specyficzny smak. Zawierają również więcej składników mineralnych takich jak potas, fosfor, czy wapń, magnez i żelazo.

Miód ze spadzi iglastej

Drzewa iglaste

Miód ze spadzi iglastej pochodzi zazwyczaj z sosny, świerku, rzadziej z jodły i modrzewiu. Ze względu na sposób pozyskiwania, miód spadziowy jest zazwyczaj droższy niż znaczna większość popularnych miodów nektarowych.

Miody ze spadzi iglastej mają bardzo szerokie zastosowanie. Poleca się ich spożywanie w przypadku takich schorzeń jak:

  • anemia,
  • choroby serca i układu krążenia,
  • choroby układu pokarmowego i moczowego,
  • schorzenia skóry.

Ponadto spożywanie miodu ze spadzi iglastej będzie korzystne w przypadku osób powracających do zdrowia po długich, ciężkich chorobach.

Miód ze spadzi liściastej

Drzewa liściaste

Miód ze spadzi liściastej uzyskiwany jest najczęściej z dębu, brzozy, klonu, lipy oraz jaworu. Ma delikatny, lekko żywiczny posmak. Zdarza się, że jest nieco cierpki.

Podobnie jak miód ze spadzi iglastej, miód ze spadzi liściastej znajduje zastosowanie w przypadku dolegliwości układu pokarmowego i moczowego. Jest ponadto polecany w leczeniu dolegliwości stawowych.

Miód spadziowo-nektarowy

Drzewa iglaste i liściaste

Połączenie spadzi oraz nektaru prowadzi do powstania wyjątkowo ciekawego rodzaju miodu. Łączy on w sobie smaki i aromaty żywiczne, charakterystyczne dla miodów spadziowych, z nutami kwiatowymi, właściwymi dla miodów nektarowych. Miód spadziowo-nektarowy jest wyraźnie słodszy, niż klasyczny miód spadziowy, posiada również, tak jak wszystkie naturalne miody, liczne właściwości prozdrowotne.

Miód jako alergen

Miody pochodzące z innych stref klimatycznych mogą powodować uczulenie. Dlatego bezpieczniej jest wybierać miody regionalne, podchodząc z dużą dozą ostrożności do miodów z egzotycznych zakątków globu.

Jak rozpoznać prawdziwy miód dobrej jakości?

Miód jest wyjątkowo mocno poszukiwanym produktem. Fakt ten, w połączeniu ze stosunkowo wysoką ceną miodu, stanowi pokusę dla nieuczciwych producentów. Dobrej jakości miód nie zawsze łatwo rozpoznać, nie oznacza to jednak, że nie jest to niemożliwe. Istnieje szereg parametrów, które pozwalają zweryfikować klasę miodu.

Miód płynny, czy skrystalizowany?

Jednym z najbardziej rzucających się w oczy parametrów miodu, jest postać w jakiej się znajduje. Świeży miód, poza pewnymi wyjątkami, takimi jak miód wrzosowy, jest zawsze płynny. Po upływie 3 lub 4 miesięcy od daty produkcji, większość miodów ulega krystalizacji. Nie dotyczy to miodu akacjowego oraz miodów spadziowych, które mogą pozostać płynne, nawet do 12 miesięcy.

Krystalizacja miodu jest procesem naturalnym i nie świadczy o utracie przez miód jego właściwości. Paradoksalnie, to właśnie miód płynny może być pozbawiony wielu cennych składników odżywczych i prozdrowotnych. Wynika to faktu, że konsumenci chętniej wybierają miód, który pozostaje w stanie płynnym, kojarząc ten stan ze świeżością produktu. Niestety w wielu przypadkach producenci wykorzystują to podejście klientów i poddają miód obróbce, która sprawia, że zachowuje on stan płynny przez długi czas, pozbawiając go przy okazji jego zdrowotnych właściwości. Ma to miejsce w przypadku podgrzewania miodu do temperatury powyżej 40°C.

Istnieje oczywiście sposób na przywrócenie skrystalizowanemu miodowi postaci płynnej, przy zachowaniu wszystkich właściwości leczniczych i bakteriobójczych miodu. Pszczelarze wykorzystują w tym celu specjalnie szafy gdzie, w temperaturze nie wyższej niż wspomniane 40°C, umieszcza się słoiki z miodem na czas do 48 godzin. W warunkach domowych podobny efekt uzyskuje się przez umieszczenie słoika z miodem w misce z ciepłą wodą. Pamiętać należy jedynie, że tu również kluczowym parametrem będzie temperatura. W tym miejscu warto również wspomnieć o tym , aby podczas dodawania miodu do herbaty, czy jakiegokolwiek innego napoju, zadbać o to, by napój nie był gorący, gdyż w przeciwnym razie dojdzie do utraty leczniczych właściwości jakie wykazuje naturalny miód.

Uwaga na etykietę

Przy zakupie miodu należy zwrócić uwagę na informacje zawarte na etykiecie, a w szczególności na:

  • Kraj pochodzenia - uwaga na miody chińskie, zanieczyszczone antybiotykami lub innymi, nierzadko trudnymi do weryfikacjami substancjami. Należy zdecydowanie wybierać miody pochodzące z pasiek europejskich, a w szczególności z tych produkowanych w Polsce. Miody oznaczone jako "pochodzące z krajów Unii Europejskiej i spoza UE" mogą być w istocie mieszankami, w skład których wchodzą wątpliwej jakości miody produkowane na masową skalę w Azji.
  • Data produkcji - kilkumiesięczny miód powinien być częściowo skrystalizowany (patrz wyżej). Świeży miód będzie praktycznie zawsze płynny, jednak ten skrystalizowany jest nadal w pełni wartościowym produktem, a jego stan jest dodatkowym argumentem świadczącym o jakości samego miodu.

Sztuczny miód - co to jest i jak rozpoznać czy mamy z nim do czynienia?

Miód syntetyczny, zwany powszechnie jako sztuczny miód, jest produktem, który ma w smaku i zapachu naśladować miód naturalny. W uproszczeniu można powiedzieć, że jest to cukier z dodatkiem odpowiednich barwników, aromatów oraz substancji smakowych mających stworzyć u konsumenta wrażenie spożywania prawdziwego miodu.

Sztuczny miód pozbawiony jest jakichkolwiek właściwości zdrowotnych, które posiada miód naturalny, a jego spożywanie można traktować na równi ze spożywaniem rafinowanego cukru.

Cena miodu syntetycznego jest bardzo niska, szczególnie w porównaniu z cenami jakie uzyskują miody naturalne, dlatego istnieje ryzyko, iż producent może się dopuścić fałszowania produktu.

Aby odróżnić miód naturalny od mieszanki miodu prawdziwego i sztucznego lub całkowicie syntetycznego miodu, można wykonać prosty test. W tym celu należy umieścić łyżkę badanego miodu w szklance wypełnioną chłodną wodą. Miód naturalny nie rozpuści się, zachowując swoją strukturę, natomiast mieszanka miodu i cukru lub miód syntetyczny ulegną samoistnemu rozpuszczeniu.

Podsumowanie

Pszczoły to niezwykle pracowite owady. Ich rola w zapylaniu roślin ma kluczowe znaczenia dla życia na Ziemi. Produkcję miodu pszczoły praktykują przynajmniej od 150 milionów lat i zaiste osiągnęły w tym prawdziwe mistrzostwo. Dlatego warto poświęcić odrobinę czasu i zapoznać się z bogatym światem miodów, by wybrać najbardziej odpowiedni produkt.

Produkty

Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 
Zmień produkt
 

koszt całkowity:
X Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celach: świadczenia usług, reklamy, statystyk. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia. Szczegóły znajdziesz w Polityce Prywatności.